TİYATRO ELEŞTİRMENLERİ BİRLİĞİ, ülkemizdeki ve dünyadaki tiyatro düşüncesi, tiyatro etkinlikleri, tiyatro olgusuyla izleyici, okur kitleleri arasında köprü kurmayı hedefleyen bir kuruluştur. Tiyatro sanatının dününü, bugününü ve yarınını düşünmeye çağıran, tiyatro sanatının "insan olma"ya, "çağdaş olma"ya katkılarını vurgulamaya çalışan, tiyatro sanatından alınan tadı çoğaltmaya yönelen bir kuruluş...
Örgütlenmemiz, "Dernek" statüsüne kavuşmamız uzun zaman aldı : Türkiye'de bürokrasi çarkları çok yavaş dönüyor ve her dönüşte yeni engeller üretiyordu. Yirmi yıllık bir çaba sonunda, Türkiye Tiyatro Eleştirmenleri Birliği, 1990'da otuz beş üyeyle resmen kuruldu. Derneğimiz bugün Uluslararası Tiyatro Eleştirmenleri Birliği'nin ayrılmaz bir parçası olduğu gibi uluslararası yönetim kadrolarında da sorumluluk üstlenmektedir.
ÜYELER
TİYATRO ELEŞTİRMENLERİ BİRLİĞİ DERNEĞİ TÜZÜĞÜ
25 Mart 2006 tarihinde taplanan Genel Kurul tarafından kabul edilen değiştirilmiş metin
ADI VE ÇALIŞMA MERKEZİ
Madde 1- İstanbul'da 2908 sayılı kanun hükümlerine uygun olarak, mesleki ve bilimsel çalışmalarda bulunmak üzere, "Tiyatro Eleştirmenleri Birliği" adı altında bir dernek kurulmuştur.
Derneğin çalışma yeri ve merkezi, İstanbul'da "İstiklal Caddesi, Beyoğlu İş Hanı No:265 B Blok, No:143 Beyoğlu" adresinde Pen Yazarlar Derneği bürosudur.
AMACI
Madde 2- Tiyatro (sahne ve gösteri sanatları) alanında eleştiri disiplininin yurdumuzda gelişmesini, diğer milletlerin bu alandaki çalışmalarını, kullandıkları yöntem ve teknikleri ülkemizde tanıtarak bilimsel ve çağdaş düzeye ulaşmasını, sahne faaliyetlerimizin yurt içinde ve dışında tanıtılmasında güvenilir bir değerlendirme kaynağının oluşmasını sağlamaya çalışmaktır.
TANIMLAR
Madde 3- Bu tüzükte geçen;
a) "UNESCO", Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Kurumu'nu,
b) "A.I.C.T. Genel Merkezi", Milletlerarası Tiyatro Eleştirmenleri Birliği Genel Merkezi'ni,
c) "I.T.I Milli Merkezi", Milletlerarası Tiyatro Enstitüsü Türkiye Milli Merkezi'ni,
d) "Birlik", Tiyatro Eleştirmenleri Birliği Derneği'ni
ifade eder.
GÖREVLER
Madde 4- Birlik, amacı doğrultusunda aşağıdaki görevleri yerine getirmeye uğraşır:
a) Ülkemizin çeşitli bölgelerinde tiyatro (sahne ve gösteri sanatları) ile ilgili eleştiri çalışmaları yapan ve bu alanda Birlik merkezinin çalışmalarına katılmak, ya da bunlardan yararlanmak isteyen kişi ve gruplarla ilgilenir, bunları biraraya getirmeye veya bünyesine almaya çalışır.
b) UNESCO'nun bir yan kuruluşu olan kısaca A.I.C.T diye anılan "Milletlerarası Tiyatro Eleştirmenleri Birliği (Association Internationale des Critiques de Theatre) - Paris" ile mesleki, bilimsel ve teknik alanlarda işbirliği yapmak üzere, Dernekler Kanunu'nun 11. Maddesi'nde öngörülmüş olan Bakanlar Kurulu müsaadesinin sağlanabilmesi için gerekli girişimlerde bulunur.
c) I.T.I Milli Merkezi ile işbirliği yaparak ülkemizdeki tiyatro (sahne ve gösteri sanatları) faaliyetini dış sanat merkezlerine, dış sanat merkezlerindeki aynı türden ilginç sanat faaliyetlerini de ülkemizde tanıtır.
d) Görev konularıyla ilgili olarak mahalli, milli ve milletlerarası nitelikte kongre, konferans, sempozyum, seminer ve staj gibi bilimsel sanat faaliyetleri ile sergi ve festivaller düzenleme ve bunlara katılma olanaklarını sağlamaya çalışır.
e) Görev konularıyla ilgi olarak dilimizde ve gerektiğinde yabancı dillerde tanıtıcı, eğitici sanat yayınları hazırlar, bunları yazılı basın, TV, radyo, film, video ve benzeri iletişim araçlarıyla kamuya duyurur.
f) Sahne sanatlarımızla ilgili olarak yapacağı yayınlar, sağlayacağı belgeler, kuracağı arşivlerden, aynı amaçlar doğrultusunda çalışma ve araştırmalar yapan kişilerle mesleki kuruluşların yararlanmalarını sağlar.
g) Genç eleştirmenlerin mesleki gelişmelerini, bilgi ve görgülerini arttırmalarını kolaylaştırmak için stajlar düzenler, başka ülkelerde düzenlenen bu gibi mesleki stajlara katılmalarına yardımcı olur.
h) Üniversitelerimizin tiyatro (sahne ve gösteri sanatları) bölümleriyle Konservatuarlarımızda genç eleştirmenlerin de yetişebilmelerine olanak sağlayacak eleştiri eğitim ve öğretimine yer verilmesini sağlamaya çalışır.
i) Tiyatro eleştirmenlerinin mesleki ve manevi haklarının güvence altına alnmasına ve korunmasına çaba harcar.
ÜYELİK
Madde 5- Ülkemizde tiyatro (sahne ve gösteri sanatları) eleştirmenliğini meslek edinerek, yazılı (gazete ve dergilerde), görsel (televizyon) ve işitsel (radyo) yayın organlarında sürekli olarak, icra eden veya etmiş olan, bu alanda eleştiri niteliğinde inceleme veya araştırma eserleri yayınlamış olan, ya da sahne sanatlarıyla ilgili eğitim ve öğretim kurumlarında eleştiri dalında eğitim görevi yapmış olan, medeni hakları kullanma ehliyetine sahip, 18 yaşını bitirmiş bulunanlar Birliğe üye olabilirler.
Birlik, üyelik için yapılan başvuruları Yönetim Kurulu'nda inceleyerek, en çok otuz gün içinde inceleme sonucunu, üyeliğe kabul veya isteğin reddi şeklinde, müracaat sahibine yazıyla bildirmek zorundadır.
a) Tiyatro (sahne ve gösteri sanatları) eleştirisinde üstün katkılarda bulunmuş olan kimseler, Yönetim Kurulu kararıyla 'Onur Üyesi' seçilebilirler. Onur üyelerinin oy hakkı yoktur.
Madde 6- Yazılı olarak üyelikten çekilme isteğinde bulunanların üyelikle ilişkileri kesilir.
a) Dernek ödentisini haklı bir neden olmaksızın, üst üste üç yıl vermeyenler Yönetim Kurulu kararıyla üyelikten çıkarılır.
b) Tüzüğe aykırı hareket edenler Onur Kurulu'na sevkedilir. Onur Kurulu, üyenin üyelikten çıkarılıp çıkarılmamasını Yönetim Kurulu'na teklif eder. Yönetim Kurulu, ilgilinin üyelikten çıkarılıp çıkarılmamasına karar verir.
c) Üyelikten çıkarma kararına itiraz, önce Yönetim Kurulu'na, sonra Genel Kurul'a yapılır.
BİRLİĞİN ORGANLARI
Madde 7- Birliğin organları şunlardır:
a) Genel Kurul
b) Yönetim Kurulu
c) Denetim Kurulu
d) Onur Kurulu
GENEL KURUL
Madde 8- Genel Kurul, üç yılda bir olağan olarak, Mart ayı içinde, belirlenen bir tarihte toplanır. Genel Kurul toplantıya Yönetim Kurulu tarafından çağrılır.
Genel Kurul, Yönetim Kurulu veya Denetim Kurulu'nun gerekli gördüğü hallerde, ya da Birlik üyelerinin beşte birinin yazılı isteği üzerine olağanüstü olarak da toplanır.
Madde 9- Genel Kurul, Birliğe kayıtlı asli üyelerin yarıdan bir fazlasının katılmasıyla toplanır. İlk toplantıda yeter sayı sağlanamazsa ikinci toplantıda çoğunluk aranmaz. Ancak ikinci toplantıya katılan asli üye sayısı Yönetim Kurulu ile Denetim Kurulu üyelerinin toplam sayısının iki katından eksik olamaz. Kararlar, toplantıya katılan asli üyelerin salt çoğunluğu ile alınır. Birlik tüzüğünün değiştirilmesine veya Birliğin kapatılmasına dair kararlar ancak Genel Kurul'a ya da Olağanüstü Genel Kurul'a katılan üyelerin üçte ikisinin oylarıyla alınabilir.
Madde 10- Yönetim Kurulu, Genel Kurul'a katılma hakkı olan asli üyelerin listesini düzenler. Genel Kurul'a katılacak üyeler, en az on beş gün öncesinden tarihi, saati, yeri ve gündemi belirtilerek, yazılı olarak ya da elektronik posta aracılığıyla toplantıya çağrılır. Bu çağrıda, çoğunluk sağlanamaması nedeniyle toplantı yapılamazsa, ikinci toplantının hangi gün ve saatte, nerede yapılacağı da belirtilir. İlk toplantı tarihi ile ikinci toplantı arasında bırakılacak zaman yedi günden az altmış günden fazla olamaz.
Madde 11- Toplantı başka bir nedenle geri bırakılırsa, bu durum geri bırakma nedeni de belirtilmek suretiyle, üyelere duyurulur. İkinci toplantının, geri bırakma tarihinden itibaren, en geç iki ay içinde yapılması zorunludur.
Üyeler ikinci toplantıya 9. ve 10. Maddelerde belirtilmiş esaslara göre yeniden çağrılırlar.
Genel Kurul toplantısı bir defadan fazla geri bırakılamaz.
Madde 12- Genel Kurul toplantıları Yönetim Kurulu'nun belirleyeceği bir salonda yapılır ve üyelere önceden yapılacak duyurularda belirtilir.
Madde 13- Genel Kurul toplantıları, üyelere duyurulan tarih, saat ve yerde yapılır.
Genel Kurul'a katılacak üyeler, Yönetim Kurulu'nca düzenlenen listedeki adları karşısına imza koyarak toplantı yerine girerler.
9. Madde'de belirtilen tam sayı sağlanmışsa durum bir tutanakla tespit edilir ve toplantı Yönetim Kurulu Başkanı veya görevlendireceği Yönetim Kurulu üyelerinden biri tarafından açılır.
Açılıştan sonra, toplantıyı yönetmek üzere bir Divan Başkanı ile iki yazman seçilir.
Toplantının yönetimi Divan Başkanı'na aittir. Yazmanlar toplantı tutanağını düzenler ve Başkan'la birlikte imzalarlar. Toplantı sonunda, bütün tutanak ve belgeler seçilmiş olan Yönetim Kurulu'na verilir.
Madde 14- Genel Kurul toplantısında yalnız gündem maddeleri görüşülür. Ancak, toplantıda hazır bulunan üyelerin en az onda biri tarafından görüşülmesi istenen hususlar da gündeme alınır.
GENEL KURUL'UN GÖREV VE YETKİLERİ
Madde 15- Genel Kurul'un görev ve yetkileri şunlardır:
a) Birlik organlarını seçer.
b) Tüzük değişikliklerini karara bağlar.
c) Yönetim ve Denetim Kurulu raporlarını görüşür, Yönetim Kurulu'nu ibra eder.
d) Yönetim Kurulu'nca hazırlanan bütçeyi görüşür, aynen veya değiştirerek kabul eder.
e) Onur üyelerini seçer.
f) Yıllık üyelik aidatını gerektiğinde arttırır.
g) Birlik için gerekli taşınır ve taşınmaz malların satın alınması ve satılması için Yönetim Kurulu'na yetki verir.
h) Gerek gördüğünde Birliği fesheder.
i) Mevzuatta ve Birlik tüzüğünde Genel Kurulca yapılması belirtilen diğer görevleri yerine getirir.
GENEL KURUL'DA ÜYELERİN OY VE TEMSİL HAKLARI
OYLAMA USÜL VE ŞEKİLLERİ
Madde 16- Genel Kurul'da, Birliğe üyelik aidatını ödemiş olan her üyenin bir oy hakkı vardır. Her üye oyunu ancak kendisi kullanabilir.
Madde 17- Genel Kurul'da oylar gizli veya açık oylama ile belirlenebilir. Gizli oylamada sonuç, Yönetim Kurulu'nca mühürlenmiş kapalı oy pusulalarının dökümü yapılarak belirlenir. Açık oylamada ise, Genel Kurul Divan Başkanı'nın tesbit edeceği yöntem uygulanır.
YÖNETİM KURULU'NUN TEŞKİLİ VE GÖREVLERİ
Madde 18- Birliğin çalışmaları, Genel Kurul tarafından seçilen beş kişilik bir Yönetim Kurulu'nca yürütülür.
Yönetim Kurulu, beş asil ve beş yedek üzeden az olmamak üzere, Genel Kurulca gizli oyla seçilir. Asil üyeliklerde boşalma olduğu takdirde, yedek üyelerin göreve çağrılması zorunludur.
Yönetim Kurulu, kendi üyeleri arasından Başkan, bir başkan yardımcısı, bir Genel Sekreter ile Muhasip Üye seçer. Bu seçim, Yönetim Kurulu'nun ilk toplantısında yapılır.
Madde 19- Genel Kurul toplantısını izleyen yedi gün içinde, Genel Kurul ve tutanaklarıyla Yönetim Kurulu'na seçilen asil ve yedek üyelerin ad ve soyadları, doğum yerleri ve tarihleri, meslekleri ve ikametgahları, Yönetim Kurulu Başkanı tarafından Birliğin bulunduğu yerin en büyük mülki amirliğine yazı ile bildirir.
Madde 20- Yönetim Kurulu'nun normal ve olağanüstü toplantıları, Başkanın uygun göreceği yer ve zamanda yapılır. Yönetim Kurulu, ayda en az bir kez toplanmak zorundadır. Yönetim kurulu, Başkan, Başkan bulunmadığı zaman Başkan Yardımcısı veya Genel Sekreter'in başkanlığınde en az iki üyenin katılmasıyla toplanır.
Yönetim Kurulu kararları çoğunlukla alınır.
Madde 21- Yönetim Kurulu'nun başlıca görevleri şunlardır:
a) Birliği temsil eder. Bu hususta kendi üyelerinden bir veya birkaçına yetki verir.
b) Kongre, sempozyum, seminer, stajlar gibi mesleki toplantılar ve festivaller düzenler, bunlara katılır, göndereceği kişi ve gurupları belirler.
c) Birliğe üye olmak için yapılan müracaatları inceler, inceleme sonuçlarına göre red vaya kabul eder.
d) 5. Maddenin 'a bendi'nde belirtilmiş olan esaslar dairesinde Birliğe alınabilecek Onur Üyelerini seçer.
e) Onur Kurulu tarafından tüzüğe aykırı hareketler nedeniyle 8. maddenin 'a bendi' gereğince, Birlik üyeliğinden çıkarılmaları veya çıkarılmamaları Yönetim Kurulu'nun takdirine bırakılmış olan üyeler hakkında son ve kesin kararı verir.
f) Birliğin gelir ve gider hesaplarına ilişkin işlemlerini yaparak ve gelecek döneme ait bütçe tasarısını hazırlayarak Genel Kurul'a sunar.
g) İki yıllık faaliyet dÖmneminin sonuçlarını, gerçekleştirilen veya gerçekleştirilemeyen işleri bir raporla Genel Kurul'a yansıtır.
h) Birlik tüzüğünün ve mevzuatın kendisine verdiği diğer işleri yürütür ve yetkileri kullanır.
DEFTER VE KAYITLAR
Madde 22- Yönetim Kurulu, Dernekler Kanunu hükümlerine göre tutulması gereken aşağıdaki defterlerin Birlikçe noterden tasdikli olarak tutulmasını ve muntazam bir şekilde işlenmesini sağlar:
1- Üye kayıt defteri.
2- Karar defteri.
3- Gelen ve giden evrak kayıt defteri.
4- Gelir ve gider defteri.
5- Bütçe kesin hesap ve bilanço defteri.
6- Demirbaş defteri.
DENETİM KURULU'NUN TEŞKİLİ VE GÖREVLERİ
Madde 23- Denetim Kurulu, üç asil ve üç yedek üyeden az olmamak üzere Genel Kurul'ca seçilir.
Bu kurul denetim görevini bir yılı geçmeyen aralıklarla yapar ve denetleme sonuçlarını bir rapor halinde Yönetim Kurulu'na, toplandığında Genel Kurul'a sunar. Denetleme Kurulu, incelemeleri sonunda Dernekler Kanunu'na veya tüzüğe aykırı durumlar görürse, Yönetim Kurulu'na Genel Kurul'u toplaması için çağrıda bulunabilir. Yönetim Kurulu bu takdirde, Genel Kurul'u bir ay içinde toplamak zorundadır.
Denetim Kurulu üyelerinin isteği üzerine her türlü bilgi, belge ve kayıtların, Birlik yetkilileri tarafından kendilerine gösterilmesi veya verilmesi zorunludur.
Denetleme Kurulu, Genel Kurulca seçildikten en geç bir hafta sonra toplanarak asil üyeler arasından bir Başkan seçer.
Genel Kurul, Yönetim Kurulu veya Denetim Kurulu tarafından iç denetim yapılabileceği gibi bağımsız denetim kurullarına da denetim yaptırılabilir. Genel Kurul, Yönetim Kurulu veya bağımsız denetim kurullarınca denetim yapılmış olması, Denetim Kurulu'nun yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.
ONUR KURULU
Madde 24- Genel Kurul'ca, üç asil, üç yedek üyeden oluşan bir Onur Kurulu seçilir.
Onur Kurulu, Birliğin çalışmalarını zorlaştıran, engelleyen, aleyhine çalışan üyelerin üyelik durumlarını görüşür, inceler ve karara bağlar. Kararını, gereği yapılmak üzerere Yönetim Kurulu Başkanlığı'na bildirir.
Yönetim Kurulu tarafından havale edilmedikçe, üyelerin bu gibi durumları Onur Kurulu'nda ele alınıp görüşülemez.
ŞUBE
Madde 25- Birliğin şubesi yoktur.
YILLIK AİDAT MİKTARI
Madde 26- Birlik üyelerinin ödeyecekleri yıllık ödenti miktarı 50 YTL.'dir.
BİRLİĞİN GELİRLERİ
Madde 27- Birliğin gelir kaynakları:
a) Birlik asli üyelerinin ödeyecekleri yıllık aidatlardan;
b) Birlikçe yapılan yayınlarla düzenlenecek temsil, konser, sergi, konferans, açık oturum gibi mesleki faaliyetlerden sağlanacak gelirlerden;
c) Resmi ve özel kuruluşlardan, Yönetim Kurulu kararıyla sağlanacak yardımlardan;
d) Yardım toplama hakkındaki mevzuat hükümlerine uygun olarak sağlanacak her türlü ayni ve nakdi bağışlardan oluşur.
GELİR VE GİDERLERDE USUL
Madde 28- Birlik gelirleri alındı belgesi ile toplanır ve giderler harcama belgesiyle yapılır. Bu belgelerin saklama süresi, özel kanunlarında gösterilen daha uzun süreye ilişkin hükümler saklı kalmak üzere, beş yıldır.
Bağış ve aidat toplayacak kişi ve kişileri Birlik yönetim Kurulu bir kararla belirtir. Bu karar mahallin en büyük mülki amirliğine tescil ettirilir.
Birliğin faaliyetleri için gerekli harcamalar Yönetim Kurulu Başkanı ile Muhasip üye tarafından yapılır.
DİĞER HÜKÜMLER
Madde 29- Birlik adına bildiri, beyanname ve benzeri yayınlar yapmaya yalnızca Yönetim Kurulu yetkilidir. Yönetim Kurulu bu konuda Başkan ve Genel Sekreteri yetkili kılar.
FESİH
Madde 30- Birlik Genel Kurulu her zaman derneğin feshine karar verebilir.
Genel Kurulun Birliğin feshine karar verebilmesi için, tüzüğe göre Genel Kurula katılma hakkına sahip Birlik asli üyelerinin en az üçte ikisinin toplantıda hazır bulunması şarttır. İlk toplantıda bu çoğunluğun sağlanamaması halinde üyeler tüzüğün 10. Maddesine göre ikinci toplantıya çağrılır. İkinci toplantıya katılan üye sayısı ne olursa olsun fesih konusunu görüşebilir. Feshe ilişkin kararın toplantıda bulunan üyelerin üçte iki çoğunluğu ile verilmesi zorunludur.
Derneğin feshi, Yönetim Kurulu tarafından, beş gün içinde mahallin en büyük mülki amirliğine bildirilir.
Fesih kararı ile birlikte, Birliğin taşınır ve taşınmaz mal varlığı Milletlerarası Tiyatro Enstitiusu (I.T.I.) Türkiye Milli Merkezi'ne bırakılır.
Tasfiye ve intikal, mahallin en büyük mülki amirliğinin emirleri doğrultusunda yapılrı.
TÜZÜK DEĞİŞİKLİĞİ
Madde 31- Olağan veya olağanüstü toplantı gündemine konulmak, yeterli bir süre önce değişiklik önerileri yazılı olarak üyelere bildirmek koşulu ile tüzük değişiklikleri yapılabilir.
Görüşmelere başlanması için Genel Kurl toplantısının yapılabilirliğine ilişkine çoğunuk uygulanır.
Tüzük değişikliği için karar çoğunluğu toplantıya katılan üyelerin 2/3'ünün oyudur.
TÜRK MEDENİ KANUNUN UYGULANMASI
Madde 32- Dernek tüzüğünde hüküm bulunmayan durumlarda, Dernekler Kanunu, bu kanunda hüküm bulunmayan hallede Türk Medeni Kanunu hükümleri uygulanır.
KURUCU ÜYELER
Madde 36- Birliğin Kurucu Üyeleri aşağıda gösterilmiştir:
Kurucu Üyeler:
Zeynep ORAL
Lütfi AY
Prof.Dr. Melahat ÖZGÜ
Esen ÇAMURDAN
Hayati ASILYAZICI
Sevgi SANLI
Zehra İPŞİROĞLU
Dikmen Gürün UÇARER
YÜRÜRLÜK
Madde 36- Bu tüzük yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
ana
sayfa